Play for Peace® tại UEF: Kết nối con người qua trải nghiệm và trò chơi hợp tác

Trong hai ngày 03 và 04/10/2026, từ sự khởi xướng của những người bạn thân thiết BeStu, Trung tâm Service-Learning, Trường Đại học Kinh tế – Tài chính TP.HCM (UEF) đã đồng tổ chức workshop “Ứng dụng Play for Peace® trong môi trường làm việc”, với sự dẫn dắt của hai giảng viên được chứng nhận bởi tổ chức Play for Peace đến từ Ấn Độ. Thông qua các trò chơi hợp tác, hoạt động thực hành và trao đổi, người tham gia có cơ hội trải nghiệm cách Play for Peace tạo ra sự kết nối, cảm giác an toàn và tính bao trùm trong một tập thể.

Play for Peace là tổ chức phi lợi nhuận được thành lập năm 1998, với mục tiêu kết nối trẻ em, thanh niên và các tổ chức tại những cộng đồng chịu ảnh hưởng bởi xung đột thông qua trò chơi hợp tác. Từ những hoạt động tưởng chừng đơn giản, Play for Peace hướng đến việc tạo ra niềm vui, sự cảm thông và những mối quan hệ tích cực giữa con người với nhau.

Hai giảng viên của workshop, bà Swati Bhatt và ông Agyatmitra, đã đồng hành cùng Play for Peace từ những ngày đầu chương trình được triển khai tại Ấn Độ vào năm 2000. Trong hơn 25 năm, họ đã làm việc cùng nhiều tổ chức quốc tế như Save the Children, Plan International, Oxfam GB, Catholic Relief Services, World Vision và Jesuit Refugee Services. Kinh nghiệm của hai giảng viên trải rộng từ Ấn Độ, Sri Lanka, Myanmar, Nepal, Nam Sudan, Hy Lạp, Afghanistan đến Việt Nam, trong nhiều bối cảnh khác nhau như trường học, cộng đồng thiệt thòi và các trại tị nạn.

Ngày 1: Trải nghiệm Play for Peace và nhìn lại cách chúng ta tạo ra một không gian bao trùm

Ngày đầu tiên không bắt đầu bằng lý thuyết mà bằng trải nghiệm. Người tham gia được mời kết nối với chính mình, với người điều phối, với những người xung quanh và với không gian chung. Đây cũng là một nguyên tắc quan trọng của Play for Peace: “Connection before content” – kết nối trước, nội dung sau.

Trong phiên Practice Peace, bốn giá trị cốt lõi của Play for Peace gồm bao trùm, hợp tác, an toàn và niềm vui được đưa vào các hoạt động để người tham gia trực tiếp cảm nhận và thảo luận. Khái niệm an toàn được tiếp cận qua mô hình PIES, gồm bốn khía cạnh: thể chất, trí tuệ, cảm xúc và xã hội. Một không gian an toàn, theo cách tiếp cận này, không chỉ là nơi không có nguy cơ gây tổn thương. Đó còn là nơi một người có thể tham gia mà không bị ép buộc, có thể đưa ra quan điểm khác biệt mà không sợ bị chế giễu, có thể thừa nhận mình “chưa biết” và vẫn được đón nhận như chính mình.

Tinh thần này cũng gần với quan điểm được chia sẻ tại workshop: “An toàn không chỉ là sự vắng mặt của mối đe dọa mà còn là sự hiện diện của kết nối.”

Một nội dung khác được trao đổi khá nhiều là hoạt động phá băng. Thay vì xem phá băng như một trò chơi mở đầu cho có, hai giảng viên nhấn mạnh đây là cả một tiến trình xây dựng kết nối. Hoạt động càng đơn giản, ít gây áp lực, tạo được nhiều tương tác và mang lại niềm vui thật sự thì càng dễ đưa mọi người đến gần nhau. Người tham gia cũng được tìm hiểu thêm về cơ chế của việc chơi đối với cơ thể và cảm xúc. Những hoạt động hợp tác có thể kích thích các chất dẫn truyền và hormone như endorphin, dopamine, serotonin và oxytocin, từ đó góp phần tạo cảm giác vui vẻ, động lực, sự tin tưởng và kết nối trong nhóm.

Ngày đầu tiên khép lại bằng chủ đề “Từ chăm sóc bản thân đến thấu cảm”, cùng khoảng thời gian để người tham gia nhìn lại những gì mình đã trải nghiệm trong ngày.

Ngày 2: Điều phối, xây dựng cộng đồng và chuyển trải nghiệm thành hành động

Nếu ngày đầu tiên tập trung nhiều vào trải nghiệm cá nhân và sự kết nối, ngày thứ hai đi sâu hơn vào vai trò của người điều phối. Người tham gia cùng tìm hiểu tiến trình xây dựng một cộng đồng, từ phá băng, tạo môi trường nâng đỡ, xây dựng niềm tin đến chia sẻ trách nhiệm, giao tiếp, xử lý khác biệt, giải quyết vấn đề và cùng hành động.

Thông qua các phiên thực hành, mỗi người có cơ hội thử đứng ở vị trí người dẫn dắt. Từ đó, vai trò của người điều phối cũng được nhìn nhận rộng hơn: không chỉ là người truyền đạt nội dung, mà còn là người tạo ra bầu không khí và truyền tải thái độ của mình qua từng cách nói, cách phản hồi và cách tham gia cùng nhóm.

Một nội dung đáng chú ý trong ngày thứ hai là “power sharing” – chia sẻ quyền lực trong quá trình điều phối.

Thay vì giữ toàn bộ quyền quyết định ở người dẫn dắt, Play for Peace khuyến khích việc chia sẻ trách nhiệm với người tham gia. Điều này có thể bắt đầu từ những việc rất nhỏ: biến phần hướng dẫn thành trò chơi, cho người tham gia quyền lựa chọn, kể cả quyền nói “pass”, tạo cơ hội để mọi người lên tiếng, để người điều phối ngồi và chơi cùng vòng tròn thay vì đứng bên ngoài, không vội đưa ra đáp án và tránh so sánh giữa các nhóm.

Hai giảng viên cũng giới thiệu khái niệm “micro-justice” – công lý vi mô. Đó là những thực hành công bằng diễn ra trong những tương tác rất nhỏ hằng ngày. Khi mọi người được đối xử như nhau trước sai sót, có cơ hội tương đương để tham gia và được cùng nhau xây dựng quy tắc, cảm giác an toàn, quyền tự chủ và sự thuộc về cũng dần được hình thành.

Những câu chuyện từ các trại tị nạn và cộng đồng thiệt thòi tại Ấn Độ, Hy Lạp được hai giảng viên đưa vào workshop không phải như những ví dụ lý thuyết, mà là những tình huống họ từng trực tiếp trải qua. Qua đó, người tham gia có thể thấy rõ hơn cách một trò chơi, nếu được điều phối đúng cách, có thể trở thành công cụ để kết nối, trao quyền và hỗ trợ một cộng đồng. Workshop kết thúc bằng phần xây dựng kế hoạch hành động. Mỗi người xác định một cộng đồng mà mình có thể đưa những gì đã học vào thực hành, từ giáo viên mầm non, phụ huynh, sinh viên đến chính đồng nghiệp và tập thể nơi mình đang làm việc.

Tiếp nối hành trình

Workshop khép lại sau hai ngày, nhưng hoạt động thực hành Play for Peace tại UEF sẽ tiếp tục. Sau chương trình, Trung tâm Service-Learning UEF và BeStu dự kiến dành không gian thực hành để những người quan tâm có thể tiếp tục gặp gỡ, chơi, thực hành và chia sẻ kinh nghiệm cùng nhau. Các cá nhân hoặc tổ chức muốn kết nối, giới thiệu những cộng đồng đang cần hỗ trợ hoặc tham gia với vai trò tình nguyện viên có thể liên hệ Trung tâm để được cung cấp thêm thông tin.

Thông qua workshop, Trung tâm Service-Learning UEF tiếp tục đưa những phương pháp giáo dục trải nghiệm vào môi trường đại học, đồng thời tạo thêm cơ hội để người học và cộng đồng thực hành kỹ năng điều phối, kết nối và cùng nhau xây dựng những không gian học tập, làm việc an toàn và nhân văn hơn.

Tin: Trung tâm Service-Learning UEF

Ảnh: Quỳnh Như - Lê Khôi - Ngọc Tân